Marcos, nagdeklarar sang state of national energy emergency

Gindeklarar ni President Ferdinand “Bongbong” Marcos Jr. ang state of national energy emergency sa Pilipinas apisar sang una nga panindugan sang Malacañang nga wala pa sang oil crisis diri sa pungsod.

Natabo man ang pagpirma sang presidente sa executive order samtang ginalantaw nga magatimbuok sa P130 ang presyo sang diesel kada litro subong nga semana, samtang magalapaw naman sa P100 kada litro ang presyo sang gasolina.

Ginpagwa kagab-i, Marso 24, ang Executive Order 110 kun sa diin ginmandu man ni Marcos ang pag-adoptar sang whole-of-government approach.

Ini agud nga mapahagan-hagan ang palas-anon sang apektado nga mga sector sa idalom sang Unified Package for Livelihoods, Industry, Food and Transport ukon UPLIFT.

Ini ang una nga tion nga gingamit sang presidente ang amo nga awtoridad agud nga maka-responde sa oil supply disruptions.

Nakabutang ini sa Republic Act 7638 nga amo man ang nagahatag sang awtoridad sa President nga mag-deklarar sang critically low ener­gy supply kag magpatuman sang energy allocation.

Sa executive order ni Marcos, ginsiling sini nga ang gyera sang Estados Unidos kag Israel sa Iran nga nagtulod sa pagsirado sa Strait of Hormuz amo ang nag-trigger sang wala kasiguraduhan nga sitwasyon sa kalibutan.

Lakip sa apektado amo ang global energy markets kag may yara man sang malala nga disruption sa supply chains, may pagsaka man sa international oil prices, gani nga may nadala man nga threat ukon pamahog sa energy security sang pungsod.

Ginpahayag ni Marcos nga bangud net importer sang langis ang Pilipinas, mahuyang gid ini sa disruptions sa global oil production pati na sa transporasyon sang sini nga produkto.

Si Marcos ang magapanguna bilang chairperson sang UPLIFT kag updan siya sang tiglikom sang Department sang energy, transportation, social welfare, agriculture, finance, kag budget and economy, planning and development.

Lakip sa himuon sang UPLIFT amo ang pag-monitor kag pagsiguro nga may yara sang tayuyon kag talunsay nga hulag, suplay, distribusyon, kag availability sang gatong, pagkaon, bulong, produktong pang-agrikultura, kag iban pa nga nagapanguna nga kinahanglanon.

Ini man ang magapasiguro nga may yara sang tayuyon nga operasyon sa public transportation, public services, public utilities, healthcare facilities, kag iban pa nga critical establishments and infrastructure.

Antes sini, nauna na nga nag-angkon sang kritisismo ang pahayag sang Palasyo nga wala man sang oil crisis sa Pilipinas, kundi “disruption” sa fuel prices.

“Ang sinasabi po natin na wala pa po, hindi dinideklara dahil may sapat na supply pa sa ngayon. Ang nagkakaroon lang ng isyu ay ang sa presyo,” paathag ni Communications Undersecretary Claire Castro matapos ginpakamalaot ang iya nauna nga statement nga wala sang krisis.

“Wala pa po tayong tawagin na oil crisis sa bansa. Sa ngayon hindi pa natin masabi dahil pinagsusumikapan ng gobyerno na walang patid ang supply sa atin,” dugang sini.#