Nagpaandam ang Philippine Institute of Volcanology and Seismology (Phivolcs) nga posible magluntad ang linog nga may kabaskugon nga tubtub sa magnitude 8.2 sa mga lugar nga yara nahamtang sa anum ka active trenches sa Pilipinas.
Suno kay Phivolcs Director Teresito Bacolcol, lakip sa sini nga mga trench amo ang Philippine Trench nga nahamtang sa East Luzon tubtub sa Southeast Mindanao; East Luzon Trough; Manila Trench; Negros Trench; Sulu Trench; kag ang Cotabato Trench.
Gin-isyu sini ang warning kasunod sang magnitude 7.8 nga linog sa Mindanao nga natabo bangud sang paghulag sang Cotatabo Trench sang Lunes, Hunyo 8.
Ginkumpirma man sang opisyal nga ini nga linog ang nalakip na sa pinakamabaskog nga pagtay-og nga na-rekord sa maragtas sang pungsod. Ang pinakamabaskog nga linog sa Philippine history amo magnitude 8.1 nga nagtay-og man sa Mindanao sang Agusto 17, 1976 ukon mas kilala nga 1976 Moro Gulf earthquake.
May mga nagakwestyon kun ngaa indi man Cotabato ang epicenter sang linog sang Lunes bisan Cotabato Trench ang naghulag.
“Cotabato Trench is the name, but it is actually long, more than 300 kilometers long,” suno kay Bacolcol.
Paathag sini, ang ano man nga lugar nga nahamtang malapit sa sini nga active trench ang mahimo gid maka-eksperyensya sang amo sini kabaskog nga linog.
Bangud wala man sang paandam kun magaabot ang linog, ginaabisuhan ang mga residente nga nagapuyo malapit sa mga dagat nga magsaylo na gilayon sa mataas nga mga lugar kun may mabaskog nga pagtay-og.
Ang tatlo sa nagapanguna nga senyales sang posible pag-abot sang tsunami suno sa iya amo ang tuman ka baskog nga pag-uyog sang duta; ang gulpyada nga pagtaas ukon pagnubo sang tubig sa dagat; kag ang gahod nga halin sa dagat.
Kun makit-an na ini nga mga senyales pagkatapos sang linog, ginapanugyan sang Phivolcs nga mag-bakwit na gilayon sa mataas nga lugar.
Nagpaandam naman si Department of Science and Technology (DOST) Secretary Renato Solidum sa mga residente sa Mindanao sang posible nga pagkatumba sang mga estruktura nga wala nadayunan kadungan sang magnitude 7.8 nga linog sang Lunes. Kabahin ini sang ginalantaw nga mga risgo ilabi na bangud madamo pa nga aftershocks ang masami nga ma-record sa una nga tatlo ka adlaw matapos ang mabaskog nga linog.
As of press time, nagsaka na sa 38 ang numero sang patay sa Mindanao bangud sa linog; 478 ang napilasan; kag apat ang nagapabilin nga missing.#
