Kun lantawon ang nagapadayon nga tensyon sa tunga sang China kag Taiwan kag ang nagalala nga military activity sang North Korea, posible nga ang East Asia na ang masunod nga Ukraine.
Lakip ini sa ginpalab-ot ni Japanese Prime Minister Fumio Kishida sa mga lider sang Group of Seven (G7) kasunod sang iya naobserbahan nga “strong sense of crisis” kaangot sa security environment sa East Asia nga nagalakip sa China, Hong Kong, Japan, Macau, Mongolia, North Korea, South Korea, kag Taiwan.
“Ukraine may be the East Asia of tomorrow,” pahayag ni Kishida kasunod sang iya meeting kay US President Joe Biden.
Ginatumod sini ang ginapahayag pagpang-harass sang China sa dagat kun sa diin gina-claim man sang Japan, Pilipinas, kag Vietnam.
Sang Agusto, matandaan nga nagpalupad ang China sang missiles sa kadagatan nga sakop pa sang economic zone sang Japan bilang kabahin sang major military exercises sang Beijing sa palibot sang Taiwan, ang self-governing democracy nga ginakabig sang China nga kabahin sang ila nga teritoryo.
Aktibo man ang nuclear kag missile activities ni North Korean leader Kim Jong Un. Sang nagligad nga tuig, matandaan nga halos kada bulan ang pagpatigayon sang Pyongyang sang sanctions-busting weapons tests lakip na ang pagpalupad sang ila most advanced intercontinental ballistic missile (ICBM).
Una na nga ginpahayag sang Japan nga doblehon sini ang budget para sa defense sa masunod nga lima ka tuig. Ginakabig ini nga isa ka daku nga pagbag-o sa Japan bangud halin sang nalutos sa World War II, ginakilala nga pacifist ang amo nga pungsod ukon nagapamatok sa giyera, militarism, kag violence.
Maga-develop man ang Japan sang “counterstrike” capacity agud nga mabatuan ang pagpamahog sang launch sites kag magabakal man ini sang ginatos nga Tomahawk cruise missiles nga yara lamang subong makit-an sa arsenals sang Estados Unidos kag Britanya.
Nag-istorya naman si Kishida sa prime ministers sang United Kingdom kag Italya agud mas mapalapit sa three-way development sang next-generation fighter-jet nga magagamit sang artificial intelligence. ##
