Nagpaandam ang Provincial Government Environment and Natural Resources Office (PGENRO) sa mataas nga posibilidad sang forest fire sa probinsya sang Iloilo bangud sa nagapadayon nga dry spell condition nga mahimo magresulta sa mas madasig nga paglapta sang kalayo ilabi na sa mga upland areas.
Sa interview sang Bombo Radyo kay Mitzi Peñaflorida, Supervising Environmental Management Specialist sang PGENRO, iya ginpahayag nga mabatyagan na gid ang tuman nga kainit sang palibot, indi lamang sa mga komunidad kundi ilabi na sa mga kabukiran.
Suno sa iya, bangud sa laya nga mga dahon kag vegetation nga makita sa palibot, lakip na ang mabaskog nga hangin, bisan gamay lamang nga spark mahimo magresulta sa madasig nga pagdaba-daba kag paglapta sang kalayo.
Pahayag niya, indi lang limitado sa upland areas ang peligro bangud bisan sa lowland communities posible man nga magluntad ang sunog.
Nagpanawagan man si Peñaflorida sa mga hikers kag mountaineers nga mangin responsable sa ila mga aktibidad, ilabi na sa mga nagasaka sa bukid kag nagaluto sang ila pagkaon.
Ginpahanumdom niya nga dapat masiguro nga mapatay gid ang kalayo kag baga antes maghalin sa ila ginakadtuan agud malikawan ang sunog.
Isa man sa ginatutukan ang mga aktibidad sang mga mangunguma, ilabi na sa pagpreparar sang duta para sa pagtanom sang mais.
Suno kay Peñaflorida, may mga mangunguma nga nagatadtad sang mga hilamon kag nagagamit sang pesticide ukon herbicide agud mapatay ang mga tanom nga indi kinahanglanon sa ila uma.
Apang bangud sa nagadamo nga dried vegetation, mahimo ini mangin rason sang mas daku nga peligro sang sunog, ilabi na kon may pagsunog nga ginahimo sa kaumhan.
Gani, ginapanawagan niya sa mga mangunguma nga mangin mabinantayon kag malikawan ang mga aktibidad nga mahimo magtuga sang sunog nga maglaton pakadto sa mga kakahuyan.
Lakip sa preventive measures nga ginapromote sang PGENRO amo ang pag-establisar sang buffer zones ukon cleared strips sa tunga sang agricultural areas kag forest areas.
Ginpahayag ni Peñaflorida nga ginarekomendar ang lima tubtob 10 ka metros nga cleared buffer strip agud may distansya ang mga kaumhan sa mga kakahuyan agud malikawan nga maglapta ang kalayo pakadto sa mga kahoy.
Ginapanugyan man sang talatapan ang paggamit sang fire-prevention plants ukon mga tanom nga mahimo ibutang sa tunga sang kaumhan kag forest areas agud makabulig sa pagpugong sang paglapta sang kalayo.
Dugang pa niya, nagabuligay man ang probinsya kag ang mga local government units sa paghatag sang advisories, ilabi na sa mga banwa nga may popular hiking destinations pareho sang Tubungan kag Igbaras agud mapahanumdom ang mga residente kag mga bisita sa nagakaigo nga safety precautions samtang nagapadayon ang dry spell condition.
Gin-emphasize man ni Peñaflorida ang importansya sang gilayon nga pagreport sa mga otoridad kun may makita nga sunog sa forest areas agud matatapan kag mapalong ini antes pa magdaku kag maglapta sa mas malapad nga lugar.
Samtang, ginreport sang probinsya ang pagluntad sang forest kag grass fires sa pila ka bahin sang Iloilo sang 2024 kadungan man sadto sang El Niño Phenomenon kag isa sa mga insidente amo ang forest fire sa Mount Panay sa Barangay Dalije, Miag-ao sang Pebrero 21, 2024, nga nakaapekto sa ginabulubanta nga 3.5 hectares kag 200 square meters nga duta.
Bangud sini, padayon ang panawagan sang PGENRO sa publiko nga mangin responsable kag mabinantayon sa ila mga aktibidad, ilabi na sa mga lugar nga malapit sa kagulangan.
Ginapahanumdom sang talatapan nga ang pagpugong sang forest fires indi lamang responsibilidad sang gobyerno kundi kinahanglan man ang kooperasyon sang mga residente, mangunguma, hikers kag tanan nga nagabisita sa mga kabukiran.#
